Haber: Melis YILDIRIM
(ANKARA) – Kırım Tatar Milli Meclis Başkanı Refat Çubarov, Kırım Tatar Milli Meclisi’nin Kırım Tatar halkının resmi temsilci organı olarak statüsünün kesinleşmesine ilişkin, “Kırım Tatar Milli Meclisi sivil toplum değil” diyerek, Meclis’in halkını temsil eden organ olduğunu vurguladı. Çubarov, Ankara’daki temaslarında siyasi tutukluların serbest bırakılması için Türkiye’nin yardımını isteyeceklerini dile getirdi.
Kırım Tatar Meclis Başkanı Refat Çubarov, Ukrayna’nın Ankara Büyükelçiliği’nde aralarında ANKA Haber Ajansı muhabirinin de bulunduğu gazetecilerle bir araya geldi. Çubarov, 17-19 Nisan’da düzenlenecek Antalya Diplomasi Forumu’na, Kırım Tatarlarının lideri Mustafa Kırımoğlu’nun liderliğinde bir delegasyonun katılacağını belirtti. Kırım Tatar Milli Meclis Başkanı olarak daha önce gelmeye çalıştığını kaydeden Çubarov, çeşitli Kırım Tatar derneklerini diyalog için ziyaret edeceklerini belirtti. Çubarov, en büyük diasporalarının Türkiye’de bulunduğunu ve bazı uzmanların bu sayının 3-5 milyon olduğunu belirttiklerini aktardı.
Kırım Tatar Milli Meclisi’nin Ukrayna yasaları önünde tam yetkili temsilci organ statüsüne kavuşmasına ilişkin soru üzerine Çubarov, “Siyasi tanıma 2014 senesinde olmuştu. 20 Mart 2014’te Ukrayna Parlamentosu Kırım Tatar Milli Meclisi’nin Kırım Tatar Milli Kurultay tarafından tanınan organ ve Kırım Tatar milletini temsil eden bir kuruluş olarak tanıdı. Bu siyasi tanımaydı” diye konuştu. “Kırım Tatar Milli Meclisi sivil toplum değil” diyen Çubarov, Meclis’in Kırım Tatar halkını temsil eden organ olduğunu kaydetti. Meclis’in Tatar halkının geleceği ve diğer meselelerde akıl danışılacağı ve rızasının alınacağı bir kurum olarak tarif eden Çubarov, “Bazı yerlerde hükümet bizim fikrimizi soracak. Kendisi karar alabilir ama fikrimizi öğrenecek” ifadesini kullandı.
Ukrayna için Ukraynalı olmayanların konuşamadığını söyleyen Çubarov, “Kırım ve Kırım Tatarlar için Ukraynasız ve Kırım Tatarsız birisi konuşmaz. İşte bu prensibi dışarıda ve içeride biz yerine getirmeye devam edeceğiz” dedi.
“Kırım çok militarize oldu”
Türkiye’deki temaslarına ilişkin sorunun ardından yaptığı değerlendirmede Çubarov, Rusya-Ukrayna savaşının dört senedir değil, 12 senedir devam ettiğini, Kırım’ın 2014’te işgal edildiğini” belirtti. 2014’te Rusya tarafından ilhak edilen Kırım’da Rusya tarafından yakalanan 351 siyasi tutuklu ve bunların 180’inin Kırım Tatarı olduğunu kaydederek, “Kırım Tatarların nüfusu Kırım’da yüzde 12. Ama siyasi tutuklularda yüzde 51” ifadesini kullandı. Böylelikle bir baskı oluşturulmaya çalışıldığını dile getiren Çubarov, Kırım’daki silahlanmaya dikkat çekti. Çubarov, “Kırım çok militarize oldu. Ruslar bu militarize olan yarımadadan kendilerinin kabul etmediği kişilerden ya da Kırım Tatar halkından o toprakları temizlemeyi istiyorlar” şeklinde konuştu.
“Gelecek için hepimiz tek bir arzudayız. Kırım’ın azat edilmesi”
Çubarov, TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Fuat Oktay, TBMM NATO Parlamenter Asamblesi Türk Delegasyonu Başkanı ve AK Parti Antalya Milletvekili Mevlüt Çavuşoğlu ve AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Kürşat Zorlu ile görüşeceğini kaydederek, görüşmelerinde siyasi tutukluların durumunu gündeme getireceklerini söyledi. Çubarov devamında, “Gelecek için hepimiz tek bir arzudayız. Kırım’ın azat edilmesi ve gelecekte hepimizin anayasanımıza kavuşması. Siyasi tutuklarımız o kadar çok zorluklardır ki, bu kişiler mahkemeden sonra Rusya’nın en uzak bölgelerine gönderiliyor” ifadelerini kullandı. Siyasi tutukluların serbest bırakılması için Türkiye’nin yardımını isteyeceklerini ifade eden Çubarov, “Türkiye Cumhuriyeti’nin burada Ruslarla konuşmalarında bu yönelişte kazandıkları vardı. Ahtem Çiygöz, İlmi Ümerov, Büyükelçimiz Neriman Celal. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan bu işlerde olmasaydı, biz bu kişilerimizi kurtaramazdık” dedi. Çubarov ayrıca, Uluslararası Türk Kültürü Teşkilat’nı (TÜRKSOY) ziyaret edeceklerini, medeniyet ve dil etrafında çeşitli projeleri ele alacaklarını belirtti.
351 siyasi tutuklunun 180’inin Kırım Tatarlardan oluştuğunu yineleyen Çubarov, 2022’de beş olan kadın tutuklu sayısının şu an 60’a yükseldiğine dikkat çekti.
“Bu fırsatı kullanmak istiyoruz”
Rusya ile hangi mekanizma aracılığıyla görüştükleri ve bu konuda Türkiye’nin rolüne ilişkin soru üzerine Çubarov, şu değerlendirmeyi yaptı:
“Türkiye Devleti, Rusya ile öyle bir alakadar ki, diyalog hiçbir vakit kesilmedi ve bu bizim durumumuza çok faydalı olabilir. Ve oldu: İşte Ahtem Çiygöz, Neriman Celal, İlmi Ümerov. Biz bunu çok yahşi anlıyoruz ve şimdi de bu fırsatı kullanmak istiyoruz. Bu görüşmeler buna bağlı olacak. Diğer taraflar da Türkiye Devleti gibi böyle Kırım için Rusya ile diyaloğa girebilirler. Ama sakınanlar var. Mesela Türk Devletleri Teşkilatı var. Bu teşkilat azaları Azerbaycan, Kazakistan, Özbekistan, Türkiye, diğerleri, hepsinin Rusya’nın hem ekonomik hem diğer bağlantıları var.”

