(İSTANBUL) İstanbul Tabip Odası, Heybeliada Sanatoryumu’nun Diyanet İşleri Başkanlığı’na tahsis edilmesine tepki gösterdi. Oda açıklamasında, İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü’nün, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na yazı yazarak Heybeliada Sanatoryumu binasının Sağlık Bakanlığı adına tahsis edilmesini istediği anımsatıldı. Açıklamada, “Sağlık Bakanlığı tarafından ihtiyaç belirtilmişken ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından konuyla ilgili plan çalışmalarının devam ettiği bildirilmişken ısrarla ve aceleyle Diyanet İşleri Başkanlığı’na tahsis edilmesini kamu yararı ile açıklamak mümkün değildir” denildi.
İstanbul Tabip Odası’nın konuya ilişkin açıklaması şöyle:
“1- İstanbul V No.lu Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu 06.05.2026 tarihinde 15332 ve 15333 sayılı kararları ile Heybeliada Sanatoryum binasının içinde bulunduğu ve mülkiyeti Hazine’ye ait olan taşınmazların müftülük hizmetlerinde kullanılmak üzere Diyanet İşleri Başkanlığı’na tahsis edilmesine onay vermişti. Heybeliada Sanatoryumu’nun sağlık tesis alanı olarak kalması ve sağlık hizmetlerinde kullanılmak üzere yeniden işlevlendirilmesi amacıyla bu kararların yürütmesinin durdurulması ve iptali için Türk Toraks Derneği ile birlikte 03.07.2026 tarihinde dava açmıştık.
“İPTAL BAŞVURUSU İNCELENMEKSİZİN REDDEDİLDİ”
Davanın görüldüğü İstanbul 9. İdare Mahkemesi tarafından ise Koruma Bölge Kurulu’nun kararlarının görüş bildirilmesinden ibaret olduğu, bu işleme karşı dava açılamayacağı, tahsis işleminin Milli Emlak Genel Müdürlüğü tarafından yapıldığı belirtilerek 12.08.2026 tarihinde davanın incelenmeksizin reddine karar verildi.
Bir taraftan bu karara karşı istinaf yoluna başvurduk diğer taraftan da Milli Emlak Genel Müdürlüğü tarafından yapılan 16.06.2026 tarih ve 15917891 sayılı tahsis işlemine karşı ikinci bir dava açtık. 07.09.2026 tarihinde açtığımız bu ikinci davada hem Heybeliada Sanatoryum binasının bulunduğu 112 ada 3 parselin hem de Sanatoryum lehine irtifak hakkı verilen ormanın bulunduğu 113 ada 2 parselin Diyanet İşleri Başkanlığı’na tahsis edilmesi işlemlerinin yürütmenin durdurulmasını ve iptalini talep ettik.
İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi tarafından ise 15.10.2026 tarihinde istinaf başvurumuz kabul edildi. Böylece İstanbul V No.lu Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun tahsise izin veren kararlarıyla ilgili olan davamız İstanbul 9. İdare Mahkemesi’nde görülmeye devam edecektir.
“BAKANLIĞA RAĞMEN DİYANETE TAHSİS EDİLDİ”
2- Milli Emlak Genel Müdürlüğü tahsis işlemleri aleyhinde açtığımız ikinci dava ise İstanbul 20. İdare Mahkemesi’nde görülmektedir. Bu davada Mahkeme, ilgili kurumlardan önemli belgeler celp etmiştir. Bu belgelerden, İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü’nün Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na yazdığı yazı ile Heybeliada Sanatoryum binasının içinde bulunduğu taşınmazın Sağlık Bakanlığı adına tahsis edilmesini talep ettiği görülmüştür. İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü ilgili yazısında Heybeliada’nın nüfusuna dikkat çekmiş ve hâlihazırda sadece birinci basamak sağlık hizmeti verildiğini, ileriki yıllarda ihtiyaç olması halinde sağlık tesisi planlamalarında kullanılabilecek Bakanlığa tahsisli taşınmaz bulunmadığını, ileriki yıllarda bu taşınmaza ihtiyaç duyulacağını belirtmiştir. Buna rağmen taşınmaz Diyanet İşleri Başkanlığı’na tahsis edilmiştir.
İkinci olarak İstanbul Büyükşehir Belediyesi İmar ve Şehircilik Dairesi Başkanlığı, Adalar 1/5000 Ölçekli Koruma Amaçlı Nazım İmar Planı ile 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planı çalışmalarının devam ettiğini, henüz plan kararlarının oluşturulmadığını, bu çalışmalar kapsamında İl Sağlık Müdürlüğü’nden görüş istendiğini, İl Sağlık Müdürlüğü’nün Heybeliada Sanatoryum binalarının üzerinde bulunduğu taşınmazların sağlık tesis alanı olarak planlanmasını gerekli gördüğünü ifade etmiştir.
“DİYANETE TAHSİSİ KAMU YARARIYLA AÇIKLAMAK MÜMKÜN DEĞİLDİR”
Nitekim bilindiği üzere Heybeliada Sanatoryumu herhangi bir alan değildir; içinde bulunduğu ada iklimi ve orman havzası nedeniyle özgün özellikler barındıran ve İstanbul’un başka köşesinde bulunmayan niteliklere sahip bir alandır. Bu nitelikleri nedeniyle 80 yıl boyunca sağlık odaklı olarak değerlendirilmiştir. Sağlık Bakanlığı tarafından ihtiyaç belirtilmişken ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından plan çalışmalarının devam ettiği bildirilmişken ısrarla ve aceleyle Diyanet İşleri Başkanlığı’na tahsis edilmesini kamu yararı ile açıklamak mümkün değildir.
Dahası Kanlıca Orman İşletme Müdürlüğü’nün talebi üzerine başlatılan yazışma neticesinde Heybeliada Sanatoryum binasının da üzerinde bulunduğu 112 ada 3 parselin esasında devlet ormanı olduğu anlaşılmıştır. Bunun üzerine Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı 15.09.2026 tarihinde Milli Emlak Genel Müdürlüğü’ne yazı yazarak, Heybeliada Sanatoryumu ve müştemilatı hariç olmak üzere 112 ada 3 parselin Diyanet İşleri Başkanlığı’na tahsis edilmesi kararını kaldırdığını ve orman olarak kullanılmak üzere Orman Genel Müdürlüğü adına tahsis edildiğini bildirmiştir. Netice olarak da ilgili bölge, Adalar Orman İşletme Şefliği’ne teslim edilmiştir.
3- Görüldüğü gibi dava konusu ettiğimiz 112 ada 3 parselden Diyanet İşleri Başkanlığı’na verilen tek tahsisli alan Heybeliada Sanatoryumu’ndan ibaret kalmıştır. Kuşkusuz kamu yararına en uygun olanı, Sanatoryum binasındaki tahsisin de kaldırılması olacaktır. Bu alanın tarihi, sosyal ve kültürel hafızasına uygun olarak yeniden sağlık odaklı işlevlendirilmesi için davanın sonuçlanmasını bile beklemeden ilgili kurumların adım atmasını beklemekteyiz.”

