Seyfi Çelikkaya
(YOZGAT) – Yozgat Bozok Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölüm Başkanı Doç. Dr. Güngör Karakaş, “Çok fazla ürün almak istediğiniz zaman aşırı gübre, aşırı tarım ilacı verdiğiniz takdirde çevreye zarar veriliyor ve toprak ölümüne neden oluyor. Bu bakımdan bunları kullanırken ölçülü miktarda verilmesinin hem sosyal olarak insana fayda sağlıyor hem ekonomiye de faydası oluyor” dedi.
Doç. Dr. Karakaş, insanların ekonomik sistemler oluştururken, parçası oldukları ekosistemin ihtiyaçlarını sıklıkla ihmal etmeleri sonucunda mutsuz olduklarını aktardı. Karakaş, minimalist davranışın mutluluk üzerindeki etkisini belirlemek, değer yönelimlerinin minimalist davranış üzerindeki etkisini belirlemek ve sürdürülebilirlik değer yönelimini oluşturan biyosferik, özgeci ve egoist değeri temsil eden değer yönelimlerinin sıralamasını belirlemeye yönelik bir çalışma yaptıklarını ifade etti. Ankara’da tarım, çevre, ormancılık ve su işleri alanlarında öğrenim gören veya çalışan 396 katılımcıyla bir anket yapıldığını aktaran Karakaş, anketin minimalist davranışın mutluluk üzerinde doğrudan bir etkisi olduğunu gösterdiğni anlattı.
“Çevreyi ön planda tutarak üretim yapılması kazancı daha çok artırıyor”
Karakaş, sürdürülebilirliğin çevresel, sosyal ve ekonomik boyutu olduğuna işaret ederek, toprak ve suyun kirletilmesi halinde uygun ürünler alınamayacağını belirtti. “İnsan mutluluğuyla çevresel değerler arasında nasıl bir ilişki olduğunu” araştırdıklarını bildiren Karakaş, şöyle konuştu:
“Hem ekonomik boyutun hem sosyal boyutun hem de çevresel boyutun etkilerini araştırdığımız çalışmalarda sonuç olarak insanların çevreyle birlikte olmasının mutluluğa katkı sağladığını bulduk. Bu bakımdan üretim sistemlerimizde mesela çevreyi ön planda tutarak üretim yapılması kazancı daha çok artırıyor. Çok fazla ürün almak istediğiniz zaman aşırı gübre, aşırı tarım ilacı verdiğiniz takdirde çevreye zarar veriliyor ve toprak ölümüne neden oluyor. Bu bakımdan bunları kullanırken ölçülü miktarda verilmesinin hem sosyal olarak insana fayda sağlıyor hem ekonomiye de faydası oluyor. Çok kazanma hırsıyla toprağa ve çevreye suya aşırı yüklenmek günümüzde en büyük problemlerden birisi. Sürdürülebilirlik sorunları, sürdürülemez uygulamalar arttı. Bu bakımdan önerimiz çevrenin, toprağın, suyun korunması için yaptığımız tarımsal üretimlerde bunların devamlılığını sağlayacak dozajlarda ilaç, sulama vesairenin yapılmasıdır.”
“Dengeyi bozduğumuz takdirde böcek türleri yok olur”
Doç. Dr. Güngör Karakaş, tarımsal üretimde çevreyi dikkate almadan yapılan uygulamaların sürdürebilirliğin önündeki en büyük engel olduğunu bildirdi.
Karakaş, “Dengeyi bozduğumuz takdirde böcek türleri yok olur. Mesela ‘gübre böceği’ dediğimiz bir böcek Amerika kıtasında yapılan bir araştırmada yıllık 60 milyar dolar getiri sağlıyor. Çünkü taze nitrojeni toprağın altına gömdüğü için gübreleme artıyor ve ot daha çok bitiyor. Bu da hayvanların verimini etki ediyor. Ekosistemde bir tane uğur böceği günde 70’e yakın yaprak biti yiyor. Eğer biz düzgün bir üretim sistemi kurmazsak bu faydalı ve faydasız böcekleri de yok ediyoruz. Ekosisteme zarar veriyoruz. Bu da dolaylı olarak insanların gelirini negatif etkiliyor” ifadelerini kullandı.

