Nöbetçi Eczaneler
Haber: Mehmet Mucahit CEYLAN
(DİYARBAKIR) – Diyarbakır Yenişehir Ziraat Odası Başkanı Süleyman İskenderoğlu, hububat destekleme primlerinin önceki yıllarda kasım-aralık aylarında ödendiğini, ancak 2025 yılı desteklerinin hala ödenmediğine dikkat çekerek “Zaten az verilen destek enflasyon karşısında eridi. Bari zamanında verin” dedi.
ANKA Haber Ajansı’na değerlendirmelerde bulunan Diyarbakır Yenişehir Ziraat Odası Başkanı Süleyman İskenderoğlu, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın 2024 yılında destekleme modelini değiştirdiğini belirterek, bu değişikliğin çiftçi aleyhine sonuçlar doğurduğunu söyledi.
İskenderoğlu, şunları kaydetti:
“Bilindiği üzere çiftçilerimizin her yıl daha önce hububat destekleme primi, DGD doğrudan gelir desteğiydi. Son 2024 yılında Tarım Bakanlığımız üretim planlaması ve temel girdi adı altında destekleme modelini değiştirdi. Bu destekleme modelini değiştirirken de ödeme planlarıyla ilgili bize hiçbir şey söylenmedi. Planlı üretim dedikleri zaman hepimizin hoşuna gitti. Dedik artık çiftçi planlı üretim yapınca daha fazla destek verilecek. Meğerse bakanlık planlı üretim adı altında planlı çiftçinin desteğini kesmiş.”
“Ocak ayı bitti, icmaller bile çıkmadı”
Hububat destekleme primlerinin önceki yıllarda kasım-aralık aylarında ödendiğini hatırlatan İskenderoğlu, 2025 yılı desteklerinin hala ödenmediğine dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
“Kasım ve aralık aylarında çiftçiye ödenen hububat destekleme primi için ocak ayına girdik. Bugün Ocak’ın 30’u bitti, daha çiftçinin alacağı paranın icmalleri çıkmadı. İcmal demek çiftçinin desteğinin hak edişi demektir. Bu şartlar altında çiftçi nasıl üretim yapacak?”
“Gübreye, mazota zam geldi; destek hala yok”
Son dönemde girdi maliyetlerindeki artışlara işaret eden İskenderoğlu, desteklerin gecikmesi nedeniyle çiftçinin üretim yapamaz hale geldiğini söyleyerek, “Son bir hafta içinde gübreye yüzde 15 zam geldi, son 10 gün içinde yaklaşık yüzde 10-15 gibi mazota zam geldi. Normalde 2025 yılında ödenecek destek, 2026 yılının Ocak ayı bitti hala ödenmedi. Zaten az verilen destek enflasyon karşısında çiftçinin parası pula döndü” dedi.
“Alın terimiz buz oldu, dondu”
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ile Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’ya seslenen İskenderoğlu, “Atalarımız derdi işçinin alın teri soğumadan verilir. Ne alın teri? Alın terimiz buz oldu, dondu. Her şeye, herkese para var, çiftçiye gelince para yok. Çiftçiye gelince tasarruf. Bu şekilde tasarruf mu olur” ifadelerini kullandı.
Desteklerin çiftçinin hakkı olduğunu vurgulayan İskenderoğlu, şöyle devam etti:
“Çiftçinin hak ettiği para, çiftçinin anasının sütü gibi helal parasıdır. Destekleme parasını verin, tam verin ve zamanında verin. Zamanında verilmeyen para para mıdır? Çiftçi şu anda üre gübresi alacak, buğdaya arpaya gübre atacak ama çiftçinin parası yok.”
“Herkese var, çiftçiye enflasyon farkı yok”
Tarım desteklerinin enflasyon karşısında eridiğini dile getiren İskenderoğlu, “Memura, işçiye, asgari ücretliye, milletvekili maaşına, Cumhurbaşkanı maaşına enflasyon farkı var ama çiftçinin desteğine gelince enflasyon yok. Çiftçiye verilen destek enflasyon karşısında pula dönmüş” şeklinde konuştu.
“Kanuna göre bütçenin yüzde 1’i tarıma ayrılmalı”
Tarım Kanunu’nda yer alan yüzde 1 kuralının uygulanmadığını söyleyen İskenderoğlu, şu değerlendirmeyi yaptı:
“2006 yılında çıkarılan yasaya göre Türkiye Cumhuriyeti bütçesinin yüzde 1’i tarıma aktarılır. Ama şu anda bu oran 0.25 civarına inmiş. Kanunen bizim hakkımız olan destek verilmiyor.”
“Destekler açıklanırken mazot 40 liraydı şimdi 60 lira oldu, gübre17 liraydı şimdi 27 lira”
Destekler açıklandığında girdi fiyatlarının çok daha düşük olduğunu belirten İskenderoğlu, üretimin sürdürülemez hale geldiğini ifade ederek, “Destekler açıklanırken mazot 40 liraydı, şimdi 60 lira. Üre gübresi 17 liraydı, şimdi 27 lira. Peki bu şartlarda nasıl üretim yapalım” diye sordu.
“Hakkımızı helal etmiyoruz”
Çiftçinin hak kaybına uğradığını söyleyen İskenderoğlu, haklarını helal etmediğini belirterek şunları söyledi:
“Bu yıl çiftçiye 168 milyar TL destek verilecek deniyor. Oysa çiftçinin 700-800 milyar TL’ye yakın hak ettiği destek var. Biz hakkımızı helal etmiyoruz. Hakkımız gasp ediliyor ve gasbedilen hakkımız zamanında da verilmiyor. Çiftçi SGK borcunu ödeyemiyor, gübre alamıyor, mazot alamıyor. Çünkü verilen destek yok, az veriliyor, zamanında verilmiyor.”