Nöbetçi Eczaneler
(ANKARA) – Tüm Eczacı İşverenler Sendikası (TEİS) Genel Başkanı Nurten Saydan, “1 Nisan’da ilaç avro kurunun güncelleneceği 12 Mart 2026 Resmi Gazete’de duyurulmuştu. Aradan geçen 20 gün de bile eczacılar olarak bazı ilaçlara erişmekte çok zorluklar yaşadık. Çünkü, zam beklentisi ile firmalar ve ecza depoları, birçok ilacı eczanelere ya hiç göndermediler ya da bir kutu gibi tevzi şeklinde gönderdiler. Eczacılar olarak bu dönemde depolardan sipariş etiğimiz ilaçlar gelmedi, sıklıkla ‘yok’ yanıtı aldık. Bu kısıtlı sevkiyat, eczanelerdeki talebi karşılamaya yetmedi; hastalar reçeteleriyle ortada kaldı. Son dönemde ilaç euro kurunda kısmi artışlar yapılmış olsa da bu artışlar sorunu çözmüyor. Çünkü mevcut sistem güncel ekonomik gerçekleri yansıtmıyor” dedi.
TEİS Genel Başkanı Nurten Saydan, ilaç fiyatlarının belirlenmesinde kullanılan avro kurunun, 1 Nisan’dan itibaren 29,11 TL olarak uygulanmasına ilişkin yazılı açıklama yaptı. Saydan “Son dönemde ilaç avro kurunda kısmi artışlar yapılmış olsa da bu artışlar sorunu çözmüyor. Çünkü mevcut sistem güncel ekonomik gerçekleri yansıtmıyor” dedi.
Saydan’ın açıklaması şöyle:
“Beşeri ilaçların fiyatlandırılmasında esas alınan euro kurunda güncelleme yapılmış olsa da belirlenen artış oranı hem eczanelerimizin hem de ilaç tedarik zincirinin yaşadığı gerçek ekonomik koşulları karşılamaktan çok uzak. Bu gerçeklik karşısında ilaç firmaları zararına üretim ve ithalat yapmak yerine çözümü, ürünlerini piyasaya sınırlı vermekte ya da tamamen piyasadan çekmekte buluyorlar. Sonuç olarak eczanelerimizde yüzlerce ilaç bulunamamakta, özellikle kronik hastalıklar için kullanılan ve hayati öneme sahip ilaçlara erişim ciddi şekilde aksamaktadır.
İlaç yokluğu doğrudan halk sağlığını ilgilendiren hayati bir sorundur. Eczacılar olarak bizler her gün hastalarımızla karşı karşıya geliyoruz. Bulunamayan ilaçların yarattığı çaresizliği hastalarımızla birlikte birebir yaşıyoruz. Bunun sorumlusu ne biz eczacılarız ne de eziyeti çeken hastalarımızdır.
“Kısıtlı sevkiyat, talebi karşılamaya yetmedi, hastalar reçeteleriyle ortada kaldı”
1 Nisan’da -şaka gibi- ilaç avro kurunun güncelleneceği 12 Mart 2026 Resmi Gazete’de duyurulmuştu. Aradan geçen 20 gün de bile eczacılar olarak bazı ilaçlara erişmekte çok zorluklar yaşadık. Çünkü, zam beklentisi ile firmalar ve ecza depoları, birçok ilacı eczanelere ya hiç göndermediler ya da bir kutu gibi tevzi şeklinde gönderdiler. Eczacılar olarak bu dönemde depolardan sipariş etiğimiz ilaçlar gelmedi, sıklıkla ‘yok’ yanıtı aldık. Bu kısıtlı sevkiyat, eczanelerdeki talebi karşılamaya yetmedi, hastalar reçeteleriyle ortada kaldı.”
“Halkın ilaca kesintisiz erişimi sosyal devlet olmanın en temel gereğidir”
Saydan; ilaç avro kurunun uygulanmaya ilk başlandığı dönemde, ilaç için belirlenen kurun, reel kur ile yakın seviyede ilerlediğine, ancak bugün itibariyle, kurun, reel kurun yarısının biraz üzerinde olduğuna dikkati çekerek, “Gerçek avro ile ilaç avro kuru arasındaki makas iyice açıldı. Artık bu sistem soruna çözüm getirmiyor o yüzden bundan vazgeçilmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Saydan, şunları kaydetti:
“İlaç fiyatlandırmasında döviz kuruna dayalı bu modelin terk edilmesi ve güncel ekonomik gerçeklere duyarlı, enflasyon bazlı veya değişken kur bazlı bir modele geçilmesi gerekiyor. Örneğin, kur güncellemesi yılda bir yerine yılda üç, dört kez yapılabilir ya da belirli aralıklarla otomatik ayarlama mekanizmaları getirilebilir. Bu sayede ne firmalar büyük zarar endişesine kapılıp ilaçlarını çekmek zorunda kalır ne de piyasa bu kadar belirsizlik yaşar. Avrupa ülkelerinde de fiyatlar belirli periyotlarda veya endekslere göre revize ediliyor. Türkiye de kendi gerçeklerine uygun, sürdürülebilir bir fiyatlandırma politikasına geçmelidir. Zira, halkın ilaca kesintisiz erişimi sosyal devlet olmanın en temel gereğidir. Bu sorunun çözümü için gerekli adımların ivedilikle atılması gerekiyor.”