Nöbetçi Eczaneler
Merhabalar, sizlerle bugün soğuk duş uygulamasının ayrıntılarını konuşmak istedim. Kendimin de uygulamakta olduğum ve epey yararını hala görmekte olduğum bir uygulama.
Soğuk duş terapisi literatürde çokça yer almaktadır ve soğuk hidroterapi ismiyle geçer. Yararları saymakla bitmez.
Tarihçesine bakarsak antik çağlardan beri yapılan bir uygulama. Tıbbın babası olarak bilinen, antik yunan tıp bilimci Hipokrat yapıtlarında soğuk su terapisinin müptelası olduğunu belirterek herkese önermiştir. Romalılar bugünkü ismiyle sauna diye bildiğimiz sıcak odalardan çıkıp soğuk su havuzuna atlama uygulamaları yapmışlar. Rönesans devrinde de beşerler soğuk suyu çeşitli mental ve fizikî sorunları çözmede kullanmışlar.
Günümüzde de geçmişte olduğu üzere âlâ bilinen ve geçerliliğini koruyan bir usul aslında. En meşhur atletlerden, ünlülere kadar birçok kişinin bu uygulamayı tertipli olarak yapmakta olduğunu görebilirsiniz. Madonna, Lady Gaga, Miranda Kerr, Nicole Kidman bunu uyguladığını açıklayanlardan sadece birkaçı…
Bugün en yaygın kullanıcılar atletler. En çok inflame ve çok kasılmış kasların gevşemesi hedefli tercih ediyorlar. Güçlü idmanlar yahut müsabakalardan sonra rejenerasyon için atletler ortasında yaygın olarak tercih edilmekte.
Soğuk duş müdavimleri bunun güne başlarken kahve üzere spor yapmak üzere bir günlük güç kaynağı olduğunu bilir. Hakikat uygulama ile sizler de bu durumu deneyimleyebilirsiniz.
Peki tıbben yararları nelerdir? Size en kıymetli 6 yararını saymak istiyorum:
1- Kas ağrıları ve kramplarının gerilemesi
Aklınıza şu soru gelebilir. Soğuk kasları daha çok kasıp krampları arttırmaz mı? Bu uygulamayı nizamlı yapmayan, bir anda soğuğa maruz kalan bir birey için elbette evet. Fakat bizim bahsettiğimiz günlük rutini olarak bu uygulamayı yapan bireyler için.
Tam bilakis, çok sayıda bilimsel çalışma günlük nizamlı olarak uygulanan soğuk duşun romatizma, fibromiyalji üzere durumların yarattığı ağrıya âlâ geldiğini, bunu da enflamasyon denen bedenin tepkisini azaltarak sağladığını göstermiştir.
2- Zayıflama
Zayıflamadan kasıt ödem atma üzere çabucak geri dönüşlü bir durum değil. Soğuk duşun sağladığı zayıflama metabolik aktiviteyi arttırarak bedenin yağ yakması ile bağlıdır. Termoregülasyon denen olay ile beden ısısını tekrar yükseltebilmek için metabolik aktivitesini arttırır ve soğuk duş bu haliyle yağ yakımına yardımcı olur.
3- Bağışıklık sistemi güçlenmesi
Araştırmacılar nizamlı olarak soğuğa maruz kalma durumunun ve bununla eş vakitli olarak yapılan teneffüs idmanının bağışıklık sistemini güçlendirdiğini ve grip gibisi semptomları azalttığını göstermiştir. Soğuk su lökosit dediğimiz bağışıklık hücrelerinin yani bedenin mikroplara ve çeşitli mikroorganizmalara karşı olan polislerinin lenf bezi dediğimiz karakollardan çıkarak kan damarlarında gezinmesini yani alana çıkmasını sağlar. İşte burada bedenin gayret etmesi gereken mikroorganizmaları yerinde daha kolay biçimde yakalamasını sağlar. Bu da bedenin detoksifikasyonunu meydana getirmektedir.
4- Mental Faydalar
Enflamasyon yalnızca beden işlevleri üzerine tesirli beden cevabı değildir. Anksiyete ve depresyonla da enflamasyonun bağlı olduğu gösterilmiştir. Antienflamatuvar tesirli olan soğuk su bu nedenle ruhsal sıhhate da uygun gelmektedir.
Özellikle pektus hastalarında deformitenin yarattığı ruhsal tesirler konusunda yararlı olması açısından soğuk duşu öneririm.
Soğuk duş yalnızca antienflamatuvar olarak değil, bireylere hayat rutini ve günlük disiplin kazandırarak daha başarılı ve yüksek güçlü olmasını sağlar. Bu da psikoloji üzerine indirekt tesiridir.
Ayrıca soğuk su terapisi vagus hududunu de uyararak sakin kalmayı ve gerilimden uzak durmayı sağlar. Yani bizi gerilimden koruyan parasempatik hudut aktivitesini uyarır. Bu sayede kendimizi daha güzel hissetmemizi sağlayan çeşitli hormon, nörotransmitter üzere salgıların salgılanmasına öncü olur.
Soğuk su sakinleşme ve gevşeme dışında dopamin salınımını da arttırarak modumuzu yükseltir. Dopamin bir bağımlılık hormonudur ve spor yapanlarda, çikolata yiyenlerde, sigara içenlerde salgılanıp tekrar yapma isteği doğurur. Soğuk suyla duşa sizler de alışırsanız bir daha bırakamayacaksınız. Deneyin ve görün!
5- Daha Uygun Uyku
Uyku, bilhassa de güzel bir uyku bizim herşeyimiz. Güç kaynağımız, bağışıklığın koruyucusu, psikolojik-mental dinlenme üzere yararları saymakla bitmez bir durum…
Düzenli soğuk duş parasempatik sistemi aktivite ederek gevşemeyi ve daha güzel uyumayı sağlar. Uygun uykunun yararlarını tek tek saymama gerek yok sanırım…
6- Yürek artışı
Çok uzun vakit değil, 2 yıl öncesine kadar ben de başlangıçta bilhassa de kış günü soğuk suya girmekten çok çekiniyordum. Bu duyguyu yendikten sonra genel manada kaygılarımla çaba etme konusunda daha özgüvenli oldum.
Hepiniz konfor alanı dışına çıkmanın her manada ne kadar yararlı olduğunu biliyorsunuzdur. İşte soğuk duş da konfor alanı dışına çıkmanın en pratik yollarından bir tanesi ve bu nedenle katkısı epey fazla.
Vücudumuza birçok yararı bulunan “SOĞUK DUŞ” uygulaması nasıl yapılır?
Öncelikle şunu belirtelim ki kalp hastalığı, yüksek tansiyon ve başka çeşitli rahatsızlıkları bulunanlar soğuk duşa başlamadan evvel bu mevzuyu takip edildikleri hekimleri ile görüşmeleri gerekir.
Bu uygulama her gün yapılmalıdır. Gün içerisinde ise literatürde en fazla sabah yapılması önerilmektedir. Yalnızca güne âlâ başlamak için değil, tıpkı vakitte geceleri düzgün bir uyku için de bu öneriliyor.
Önceleri soğuk suda birkaç saniye kalarak başlayabilirsiniz. İvedi etmeyin, birinci soğuk duş tecrübesi en güç olanı olacaktır, unutmayın! Lakin sizi başlangıç için motive edecek basamak da bu olacaktır. O nedenle hırslı ve süratli bir başlangıç yapıp sonrasında vazgeçmeye gerek yok. Yavaş lakin kendinizden emin ilerleyin.
Yeni başlayanlar için haftalık challenge lar öneriliyor. Haftalık olarak vakit maksatları belirleyip bu amaçlar doğrultusunda soğuk suda kalma sürelerinizi giderek arttırabilir, amaçlarınıza ulaşmaya odaklanabilirsiniz.
İdeal soğuk su maruziyet mühleti 2 ila 5 dakika ortasıdır. Lakin bu müddetler şahsa özel müddetler olup vakitle daha da arttırılabilir.
İdeal su sıcaklığı 10-15 derece ortasında olmalıdır. Daha düşük sıcaklıklar sorun olabilir. Buz banyosu üzere usuller yeni başlayanlar için önerilmez. Sonuç olarak günlük pratikte ekstremist olan Win Hof üzere düşük sıcaklık derecelerine ulaşmak herkes için kolay olmayabilir.
Soğuk suyun altında iken tertipli nefes almaya odaklanmalıyız. Burundan nefes alıp ağızdan vererek sistemli teneffüs yaparsanız soğuk duşun yararı daha çok olacaktır. Ayrıyeten soğuk suyun altında paniklemenizi de nefes ile denetim altına alabilirsiniz. Çünkü nizamlı nefes alma gerilim hormonu olan kortizol seviyenizi de denetim altına almanızı sağlar ve mental olarak sizi sakinleştirir. Tıpkı vakitte hormonal istikrarınızı koruyarak soğuk duştan aldığınız faydayı arttırır.
Sadece soğuk duş değil, soğuğun doğal tesirlerinden kış devirleri daha fazla yararlanabiliriz. Örneğin soğuk bir sabah havasında tabiat yürüyüşü ya da antrenman yapmak ve bu esnada ince giyinmek de emsal katkıları sağlayacaktır. Güneş varsa kısa kollu giyinmek D vitamini üretimine de katkıda bulunur. D vitamini ölçüsünü arttırmanın pektus ekskavatum üzerine kanıtlanmış olan düzeltici tesiri unutulmamalıdır.
Evde soğuk su dolu bir küvette 3-4 dakika kalmayı ise önermiyorum. Zira önümüzdeki yıllarda dünyamızı bekleyen bir su kıtlığı tehlikesi mevcut. Bu tip su israfına yol açan prosedürler bizler ve gelecek kuşaklar için büyük sorun oluşturabilir.
Tıbbi olarak soğuk uygulamayı ameliyat ağrılarını azaltmada bilhassa pektus ameliyatlarından sonra daha az ağrı sağlayan kriyoterapi uygulamalarında görmekteyiz. -100 derecedeki probu ağrıyı hissettiğiniz hududa dokundurarak 3-4 dakika boyunca hududu dondurmaktayız. Sonun kendini onaracağı birkaç ay boyunca ağrıyı iletmesi imkansız hale gelir. Böylelikle ameliyat sonrası bilhassa de Nuss ameliyatı sonrası güzelleşme sürecini hasta ağrısız bir formda atlatmış olur.
Umarım anlattıklarımla sizlere yararlı olabilmişimdir. Bu ve gibisi içeriklerin daha çok olmasını istiyorsanız kanalıma abone olmayı ve beğen tuşuna basmayı unutmayınız.