Haber: Meltem KARAKAŞ
(ESKİŞEHİR) – Eskişehir Bilecik Tabip Odası Başkanı Nazan Aksaray, tavsiye edilen tüketim tarihi geçmiş ürünleri düşük fiyata satan zincir marketle ilgili konuştu. Aksaray, “Ülkede gerçekten derin bir yoksulluk hatta açlık krizi var. Bu yokluk, yoksulluk başlı başına bir halk sağlığı sorunudur. Yoksul insan zaten gıdaya erişmede zorluk çeker, aldığı ürünler yeterince besleyici olmayabilir, yeterince besleyici ürünlere de ulaşamayabilir. Böyle bir durumda besleyiciliği çok da bilinmeyen ürünü gıda olarak sunuyor olmak ne kadar doğrudur? Bu açılardan standartların netleştirilmesine ihtiyaç var” dedi.
Gıda enflasyonunun en yüksek olduğu ülkeler arasında bulunan Türkiye’de, emekli aylığı ve asgari ücretin açlık sınırının altında kalması, kiraların ise bu gelirlerin üzerine çıkması yurttaşları hayatta kalma mücadelesiyle karşı karşıya bırakıyor. Bu tablo içinde vatandaşlar, daha ucuz tüketim ürünlerine yönelmek zorunda kalıyor. “Döngüsel Market” sloganıyla giren bir zincir market ise Türkiye’de yoksulluğun ulaştığı noktayı gözler önüne seriyor.
Eskişehir’in Odunpazarı ilçesinde şube açan markette, tavsiye edilen tüketim tarihi geçmiş ya da son kullanma tarihine yaklaşmış ürünler yurttaşların tüketimine sunuluyor. Eskişehir Bilecik Tabip Odası (EBTO) Başkanı Nazan Aksaray, markette satılan ürünlere ilişkin yaptığı açıklamada, “son tüketim tarihinin çok kesin bir tarih olduğunu ve bunun uzatılmasının mümkün olmadığını” ifade etti.
Aksi halde ciddi gıda zehirlenmeleri ve hastalıklardan bahsedileceğini söyleyen Aksaray, “Vatandaşların da bu açıdan çok dikkatli olması ve etiketleri dikkatle takip etmeleri çok önemli. Son tüketim tarihi geçmiş bu ürünleri asla tüketmemek lazım” dedi.
“Gıdanın besin öğelerindeki değişimi bilemiyoruz”
Tavsiye edilen tüketim tarihinin ise kısmen daha güvenli olduğunu belirten Aksaray, şunları kaydetti:
“Tavsiye edilen tüketim tarihi ise örneğin kuru bakliyat, un, makarna gibi su içeriği neredeyse hiç olmayan, uzun süre rafta dursa da insan sağlığı açısından bir zararın olmayacağını bildiğimiz gıdalar için geliştirilmiş bir tüketim tarihi önerisi. Besleyicilik özelliği acaba devam ediyor mu sorusu akıllara geliyor süre geçtikçe. Gıdanın besin öğelerindeki değişimi bilemiyoruz. Burada bu market ya da buna izin veren yönetim organları bunu öznel olarak vatandaşa bırakıyor, yani ‘alın ve siz karar verin’ diyor. Bunun bu yanını kabul etmek mümkün değil. Çünkü gerçekten burada karar verecek kişi sağlık otoritesi ya da denetim açısından bakılırsa da Tarım ve Orman Bakanlığı olmalıdır.
“Vatandaşlar o marketlere gittiklerinde etiketleri iyi okumalı, iyi değerlendirmeli”
Ülkede gerçekten derin bir yoksulluk, hatta açlık krizi var. Bu yokluk, yoksulluk başlı başına bir halk sağlığı sorunudur. Yoksul insan zaten gıdaya erişmede zorluk çeker, aldığı ürünler yeterince besleyici olmayabilir, yeterince besleyici ürünlere de ulaşamayabilir. Böyle bir durumda besleyiciliği çok da bilinmeyen ürünü gıda olarak sunuyor olmak ne kadar doğrudur? Bu açılardan standartların netleştirilmesine ihtiyaç var. Örneğin 2024 yılının mart ayında bir ürünün tavsiye edilen tüketim tarihi sonlanmış ve rafta duruyor. Peki ne kadar daha duracak? Bunun bir sınırı var mı? Bunu bilmiyoruz ve bu sorulara mutlaka yanıt bulunması lazım. Vatandaşlarımızın da bu şekilde o marketlere gittiklerinde mutlaka etiketleri iyi okumaları, iyi değerlendirmeleri gerekir ve bu açıdan da sorgulayıcı olmalarını tavsiye ederim.”

