An’ı Yakalama Sanatı: Farkındalığı Geliştirmek

Anda kalmak ne demektir?

An’ ın değerini bilmek, hayatın en kıymetli anısıdır. An’ da kalabilmek, anı yaşayabilmek bir kişinin şu anda yaşadığı mevcut anı geçmişin pişmanlıkları ve gelecek tasaları olmadan deneyimlemeyi içerir. Aksiyonların şuurlu ve tercihli olması, yaşanılanın tam manasıyla deneyim edilmesi diye özetleyebiliriz. Anda kalma marifeti ne yaptığımızın, his ve fikirlerimizin farkında olmamızı, etrafımızda olan bitenleri tahlil edebilmemizi, istek ve hedeflerimizi bilmemizi ve davranışlarımızın denetimini elimizde tutmamızı sağlar. Anda kalmak neden değerlidir, aksi durumda nasıl meselelerle karşılaşırız? Şuurlu yaşamanın yolları nelerdir? Bu uyanıklığa nasıl varırız? Bu yazıda bunlara değineceğiz.

Anda kalmak neden değerli?

Rutin bir gününüzü hayal edin. Sabah alarmını duyduktan sonra derin, uzun bir nefes alıp o gün nasıl hissettiğinize mi odaklanıyorsunuz? Yoksa çabucak işlerinizi halletmeye başlayıp günün koşuşturmacası bitip de akşam olduğunda ise kendinizi sonraki günün planını yaparken mi buluyorsunuz? Dinlediğiniz müziğe dalmışken ne yaptığınızın farkında olmadığınız olur, bir yolda yürüyorsunuzdur ve bir bakarsınız ki yol bitmiş lakin o süreci hatırlamazsınız bile. Tahminen de hoş bir fırsatı kaçırmışsınızdır. Zihninizin doğal akışında aklınıza gelecek hoş bir fikri, kıymetli bir fikrinizi, duygunuzu… Yolda birine vereceğiniz samimi bir selamı ya da. Aslında hayatınızı yoksullaştırmış olursunuz. Bunlar tahminen küçük örnekler, büyük resmi düşündüğümüzde bu durum kendini tanıyamamaya, kendinden ve hayattan kopukluğa sebep olur. Kendimizle ilgili kimi temel soruların karşılığını bilmeyişimiz tahminen de yaşarken anda kalmayışımız ve tefekkür etmeyişimizle ilgilidir.

Pratik tahliller neler olabilir?

Anda kalmak geliştirilebilir bir hünerdir. Bazılarımızda bu marifet zayıf kalmış olabilir. Bu aslında bir kaçınma da olabilir. Bulunduğunuz anın zorluklarıyla kalamıyorsunuzdur ve kaçıp gitmeye sığınmış olabilirsiniz. Süratli yaşamaya, problemlere süratli tahliller bulmaya ve zorlukları sorun olarak görmeye alıştığımız bir devirde ve kültürdeyiz. En ufak bir can düşüncesini bile anında gidermek isteyebiliyoruz. An’ da kalabilmek yalnızca anı yaşayabilmek, anda kalarak memnun olabilmek değildir tüm haliyle olumlu yahut olumsuz hisleri kabul ederek, yaşamasına ve rahatça ortaya çıkarmasına müsaade vererek hissin tüm haliyle deneyimlemesine müsaade vermektir.

Etrafımızı inceleyebiliriz, sesleri dinleyebiliriz yahut kokulara dikkat edebiliriz. Beş duyumuzu kullanmak zihnimizi olduğumuz ana getirmek için en temel ve en güçlü yoldur.

Bedeninize odaklanabiliriz. Derin nefes alıp elimizi kalbimize koyarak kalp atışlarımızı dinleyebilir.

Kötü hissettiğinizi, bir şeyden rahatsız olduğunuzu fark ettiğinizde çabucak dikkatinizi dağıtıp sizi oradan koparacak bir şeyler yapmak yerine az da olsa öylece durmak güzel bir pratiktir. Bu histen çabucak evvel ne oldu ne düşündünüz ne reaksiyon verdiniz fark etmek.

Mindfulness bir başka ismiyle şuurlu farkındalık, kimi teknikler yardımıyla zihin berraklaştırarak sağlıklı düşünme kabiliyetini arttırmaya dayanak olabilir ve hayatın daha manalı hale gelmesine yardımcı olur.

Sonuç

An’ı yakalamak, hayatı daha dolu yaşamanın anahtarıdır. Farkındalıkla bir hayat, daha yaratıcı ve tatmin edici olabilir. Nefes idmanları dışında günlük hayatınızda otomatik oluşan his, fikir ve davranışlarınızda da farkındalık yaratabilirsiniz. Hayatı ve olayları algılayış biçimine istikamet veren öteki mindfulness öğretileri ise şunlardır:

Kendine inanç: Hislerinden, deneyimlerinden kuşku duyma.

Yargılama: Hissettiğin hiçbir şey için kendini suçlama, iyi-kötü üzere kesin tavırlar sergilemekten kaçın.

Zorlama: Bir hedef edinmek kıymetlidir lakin gayelerini gerçekleştirmek için kapasitenin üzerinde efor sarf etme.

Kabullen: Aklından geçirdiklerini değiştirme, reddetme, onları sahiplen.

Bırak: Başına gelen olumlu ya da olumsuz tüm olaylar gelir ve geçer, hislerini rahat bırak

Sabırlı ol: Zihnini denetim etmek o kadar kolay değil, vazgeçme ve yalnızca sabret.

Mindfulness teknikleri ile ruh ve zihin sıhhatinin korunmasına yardımcı olabilirsiniz. Vücut sıhhatinizi korumak için ise kâfi ve istikrarlı bir beslenme programına uymaya ve sistemli antrenman yapmaya dikkat edebilirsiniz.

Son olarak şunu hatırlayalım ki bu hünerin gelişmesi sistemli efor ve pratik gerektirir ve vakit zaman kaçma gereksinimi duyup bu pratikleri aksatmayı da olağan karşılayarak istikrarlı olma uğraşını taze tutmaya odaklanmamız en düzgünü olacaktır.

Namaste Sevgili Dostum.