Nöbetçi Eczaneler
(KIRŞEHİR) – Kırşehir Belediyesi, Cacabey Gökbilim Medresesi’nin bilim tarihindeki mirasını yaşatmak ve ışık kirliliğine dikkati çekmek amacıyla 17 Ekim’de “Halk-Bilim Buluşması” düzenleyecek. Gökyüzü gözlemleri, bilimsel sunumlar, atölyeler ve söyleşilerin yer alacağı etkinlikte Ay ve Satürn teleskoplarla gözlemlenecek.
Kırşehir Belediye Başkan Yardımcısı Nâzım Köksal ve belediye çalışma grubu, BAAK Başkanı Cem Özkan ile dernek üyeleri Canan Bilgi ve Atila Tınkılıç’ın katılımıyla 11-12 Eylül’de saha çalışması gerçekleştirdi. Çalışmalar kapsamında 17 Ekim’de Cacabey Gökbilim Medresesi’nin tarihi mirası gölgesinde düzenlenecek Halk-Bilim Buluşması’nın altyapısı oluşturuldu. İki gün süren saha çalışmaları kapsamında kent merkezi ve çevresinde SQM cihazlarıyla ışık kirliliği ölçümleri yapıldı. Ölçümlerde, şehir ışıklarının gökyüzünde alacakaranlığı andıran bir parlaklığa neden olduğu gözlemlendi.
Ordinaryüs Prof. Dr. Aydın Sayılı’nın 1947 yılında Cacabey Medresesi’nde gerçekleştirdiği rasat kuyusu kazısı, Türklerin astronomi tarihindeki köklü geçmişine ışık tutan çalışmalar arasında yer alıyor. Sayılı’nın bilimsel mirasını ve keşif heyecanını gelecek kuşaklara aktarmak amacıyla 17 Ekim 2026 Cumartesi günü Kırşehir’de Halk-Bilim Buluşması düzenlenecek.
Belediye Başkanı Selahattin Ekicioğlu, ışık kirliliğinin insan sağlığı ve doğa üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğunu ifade ederek, şöyle konuştu:
“Bilindiği üzere Cacabey Gökbilim Medresesi, Türklerin bilim tarihindeki öncülüğünün köklü sembollerinden biridir. 800 yıl önce bu topraklarda gökyüzü gözlemi yapılmış olması, kültürümüz adına büyük bir gurur kaynağıdır. Ancak, atalarımızın gök cisimlerini incelediği bu tarihi medresede, 11 Eylül 2026 tarihinde SQM cihazıyla yapılan ışık kirliliği ölçümünde 17,70 mag/arcsec² gibi düşündürücü bir değer kaydedilmiştir. Günümüz modern şehir yaşamının bir sonucu olarak tüm yerleşim yerlerinde görülen bu yoğun ışık kirliliğinin, tarihi Gökbilim Medresesi’nde gökyüzünde sadece birkaç parlak yıldızın seçilebildiği bir gece görünüme sebebiyet vermesi konunun önemini ortaya koymaktadır.
Işık kirliliği, günümüzde farkında olunmasa da insan sağlığına, doğaya ve ekosisteme ciddi zararlar veren kritik bir çevre sorunudur. Canlılar doğal gece karanlığına adapte olmuştur; ancak şehirtlerimizdeki kontrolsüz ve aşırı dış ortam aydınlatmaları doğayı ve gökyüzü mirasını tehdit etmektedir. Gelişmiş ülkeler bu tehdide karşı karanlık gökyüzü parkları kurarak etkili bir mücadele yürütmektedir. Uluslararası alanda DarkSky International, bu parkların tescil edilmesine öncülük etmektedir. Ülkemizde de yerel yönetimlerin öncülüğünde benzer girişimler artmaktadır. Astroturizm kapsamında değerlendirilen bu girişimler Sanayi Bakanlığı’nca stratejik önemde görülmekte ve kalkınma ajanslarınca da desteklenmektedir. Ancak uluslararası sertifikasyon için her şeyden önce ışık kirliliğiyle mücadele edecek bilinçli bir topluma ve bu vizyona liderlik edecek kararlı bir yerel idareye ihtiyaç vardır. Kırşehir Belediyesi, bu vizyonu hayata geçirebilecek öncü bir potansiyele sahiptir.
Caca Bey’in Kırşehir’de asırlar önce gözlemevi kurdurmuş olmasının tarihsel sorumluluğun bilinciyle Bilim ve Amatör Astronomi Kulübü Derneği (BAAK) uzmanları davetimiz üzerine Kırşehir’e gelerek kapsamlı bir çalışma başlattılar. BAAK’ın, 10 yıllık bilimi toplumla buluşturma misyonunun yanı sıra, ülkemizde ışık kirliliğiyle mücadele alanındaki öncü faaliyetleriyle hemşehrilerimizin de desteğiyle kalıcı ve örnek nitelikteki adımların atılacağına inanıyoruz.”
AY VE SATÜRN GÖZLEMLENECEK
Program, BAAK Başkanı Canan Bilgi ve Başkan Ekicioğlu’nun açılış konuşmalarıyla başlayacak. Etkinlikte ayrıca “En Bilimsel Soruyu Bulma Yarışması”, “Kemençe Bilim Anlatıyor” ve “Aydın Sayılı Keşif Kazısını Anlatıyor” başlıklı sunumlar yapılacak. BAAK Tiyatro Topluluğu, “İznikli Hipparkhos’un Yıldızlardan Şüphesi” adlı oyununu sahneleyecek. Programda roketlerle ilgili sunumun ardından saat 19.00’da teleskoplarla Ay ve Satürn gözlemi gerçekleştirilecek.
Etkinlik kapsamında düzenlenen “Cacabey Medresesi’ne Dair En Bilimsel Soruyu Sen Sor” yarışmasında ise katılımcılar, 15 yaş altı ve 15 yaş üstü olmak üzere iki kategoride yarışacak. Her iki kategoride ilk 10’a girenlere bilimsel hediyeler verilecek. Yapay zeka ile üretildiği tespit edilen kopyalanmış soruların ise değerlendirmeye alınmayacağı bildirildi.
Etkinliğe ilişkin detaylı bilgiye Kırşehir Belediyesi’nin internet sitesinden ulaşılabilecek.